De Abelpries (nah Niels Henrik Abel) wurrd siet 2003 jedes Johr dör de Norweegsch Akademie van de Wetenschapen as internatschonale Uttekung för besünners wetenschaplich Arbeiten up dat Rebeet van de Mathematik verleeht. De is mit 6 Millionen norweegsch Kronen (etwa 700.000 Euro) doteert. To’n Anlaat van Abel sien 200. Gebortsdag harr de norweegsch Regeeren in dat Johr 2002 en Stiftung to dat Verleehn van den Pries inricht.

Dat Preiskomitee besteiht ut fief Personen. De Priesverleehn finnd in Anwesenheit vun den norweegschen König statt. Sien Gegenstück in den Geisteswetenschapen is de Holberg-Pries. In‘n Gegensatz to de Fields-Medaille gifft dat kien Öllersgrenz för den Priesdräger (dor nich öller as 40 Johr), womit disse Pries en Nobelpries dichter kummt, as de Fields-Medaille. En Nobelpries för Mathematik gifft dat nich Vörlaag:Absatz

PriesdrägerÄnnern

Jahr Priesdräger Institut Begrünnen Bild
2003 Jean-Pierre Serre
(* 1926)
Collège de France för sien Slöötelrull in de Gestaltung van de modern Form van völ Berieken van de Mathematik, ünner annern van de Topologie, algebraischen Geometrie un Tallentheorie  
2004 Michael Francis Atiyah
(1929–2019)
University of Edinburgh för dat Opdecken un den Bewies van dat Index-Theorems, dat Topologie, Geometrie un Analysis verbinnen deiht, un hör herutragend Rull bi den Brüggenslag tüschen Mathematik un theoretischer Physik  
Isadore Manuel Singer
(* 1924)
Massachusetts Institute of Technology  
2005 Peter Lax
(* 1926)
New York University för sien bahnbreekend Bidrääg to de Theorie un den Gebruuk van partiellen Differentialglieken as ok deren numerischer Lösung  
2006 Lennart Carleson
(* 1928)
Königlich Technische Hoochschool Stockholm för sien deepgahnd, tokunftswiesend Bidrääg to de harmonischen Analysis un to de Theorie van glatt dynamischer Systeme  
2007 S. R. Srinivasa Varadhan
(* 1940)
New York University för sien grundleggend Bidrag to de Wohrschienlichkeitstheorie, in‘n Speziellen för de Schaffung van en eenheitlich Theorie för groot Afwieken  
2008 John Griggs Thompson
(* 1932)
University of Florida för hör grundleegend bidrääg to de Algebra un insbesünnere to de Entwicklung van de modernen Gruppentheorie  
Jacques Tits
(* 1930)
Collège de France  
2009 Michail Gromow
(* 1943)
Institut des Hautes Études Scientifiques för sien revolutschonäre Bidrääg to de Geometrie  
2010 John Torrence Tate
(1925–2019)
University of Texas at Austin för sien groot un nahhollend Infloot up de Tallenheorie  
2011 John Willard Milnor
(* 1931)
Institute for Mathematical Sciences, Stony Brook University, New York för bahnbreekend Opdecken in de Topologie, Geometrie un Algebra  
2012 Endre Szemerédi
(* 1940)
Alfréd Rényi Institute of Mathematics, Hungarian Academy of Sciences, Budapest and Department of Computer Science, Rutgers University, New Jersey, USA för sien grundleggend Bidrääg to de diskreten Mathematik un theoretischen Informatik un in Anerkennung van den deepgriepend un andüernd Infloot van disse Bidrääg up de additive Tallentheorie un de Ergodentheorie  
2013 Pierre Deligne
(* 1944)
Institute for Advanced Study, Princeton, New Jersey, USA för sien bannig wichtig Bidrääg to de algebraischen Geometrie un för den grundleggend Infloot van disse Bidrääg up de Tallentheorie, Dorstellungstheorie un verwandte Rebeeden  
2014 Jakow Sinai
(* 1935)
Princeton University un Landau-Institut für Theoretische Physik för sien grundleggend Bidrääg to dynamischen Systemen, Ergodentheorie un mathematischer Physik  
2015 John Forbes Nash Jr.
(1928–2015)
Princeton University för hör indrucksvull un fundamentalen Bidrääg to de Theorie van de nichtlinearen partiellen Differentialglieken un hör Anwennen up geometrische Analysis  
Louis Nirenberg
(1925–2020)
Courant Institute of Mathematical Sciences of New York University  
2016 Andrew Wiles
(* 1953)
University of Oxford för sien spektakulären Bewies van den Grooten Fermatschen Satz dör de Modularitätsvermooden för semi-stabile elliptische Kurven, mit den he en nee Tietöller van de Tallentheorie apen maakt hett.  
2017 Yves Meyer
(* 1939)
École normale supérieure Paris-Saclay, Frankriek för sien zentraal Rull bi de Entwicklung van de mathematischen Theorie van de Wavelets.  
2018 Robert Phelan Langlands
(* 1936)
Institute for Advanced Study, Princeton, USA för sien visionäär Programm, dat de Dorstellungstheorie mit de Tallenheorie verbinnd.  
2019 Karen Keskulla Uhlenbeck
(* 1942)
University of Texas at Austin för hör Pionierleistungen bi geometrischen partiellen Differentialglieken, Eektheorie un integrablen Systemen as ok för de Grundleggend Utwirkungen van hör Arbeit up Analysis, Geometrie un mathematische Physik.  
2020 Hillel Fürstenberg
(* 1935)
Hebräische Universität Jerusalem för en Vörriederrull bi de Verwennen van Methoden ut Wohrschienlichkeitstheorie un Dynamischen Systemen in Gruppentheorie, Tallentheorie un Kombinatorik.  
Grigori Alexandrowitsch Margulis
(* 1946)
Yale University  

WeblinksÄnnern

  Abelpreis. Mehr Biller, Videos oder Audiodateien to’t Thema gifft dat bi Wikimedia Commons.